Kahramanmaraş’ın Elbistan İlçesi’nde meydana gelen salgın ile ilgili kurulan kriz masasında salgının ceyhan nehrinden keson kuyularına karışan sudan kaynaklığını ifade edildi.
Elbistan İlçesinde kurulan Kriz masası toplantısına eski Kültür ve Turizm Bakanı Ak Parti Kahramanmaraş Milletvekili Mahir Ünal, Kahramanmaraş Valisi Vahdettin Özkan, Büyükşehir Belediye Başkanı Fatih Mehmet Erkoç, Elbistan Kaymakamı Tuncay Akkoyun, Türkiye Kamu Hastaneleri Kurum Başkanı Prof. Dr. Alper Cihan ile Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başkanı Prof. Dr. İrfan Şencan katıldı. yaklaşık bir saat süren toplantıda 3 gün içerisinde İlçede 32 bin vatandaşın aynı şikayetten hastanelere başvurduğu belirtildi.
''VİRÜS, TOKALAŞMA VE ÖPÜŞME GİBİ YAKIN TEMASLAR İLEDE BULAŞABİLİR’
Elbistan İlçesinde kurulan kriz masasında 3 gün içerisinde 32 bin vatandaşın kusma, ishal ve yüksek ateş şikayeti hastanelere başvurduğu açıklandı. Hastalığın sebebinin ise keson kuyularına ceyhan nehrinden su karışması sebebi ile oluştuğu söylendi. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Kurumu Başkanı Prof. Dr. İrfan Şencan virüs'ün sadece doğrudan su içme ile bulaşmayacağını, tokalaşma, öpüşme gibi yakın temaslar ilede bulaşabileceğini ifade etti. Prof. Dr. Şencan burada yaptığı konuşmada şunları söyledi:" İshal salgını ortaya çıktığı andan itibaren hastalardaki ishale sebep olan mikroorganizmanın ne olduğunun kaynağını tespit etmemiz gerekiyordu. Hastaladan alınan örneklerden bu ishale yol açan faktörün bazı ekolik türleriyle nöro virüs dediğimiz bakteri ve virüslerin birlikte olduğunu tespit ettik. Bu virüslerin özelliği hızlı bir şekilde yayılabiliyor. Çok fazla kişiyi etkiliyor. Virüs doğrudan içme suyuyla alınabildiği gibi mikrop almış birisinin yemek hazırlarken yemekte bulaştırması, tokalaşma, öpüşme veya el yıkamadan yapılacak her türlü yakın temas ile de bulaşmanını devam edebileceğini vurgulamak isterim. Sonunun tespiti açısından hemde kuyulardan alınan suların analizleri tamamlandı. Sulalarda kimyayasal bir sıkıntı yok.
''İKİNCİ BİR UYARIYA KADAR VATANDAŞLARIMIZ ÇEŞME SUYUNU SADECE TEMİZLİK AMACIYLA KULLANMALI’
Ancak bakteriyel mikrobiyal kirlenme var. Kirlenmenin noktasının da su kuyuları olduğu tespit edildi. Kirlenme su kuyularında olduğu için şehrin tamamı neredeyse etkilenmiş durumda. Ancak klorlaması daha iyi yürüyen deponun beslendiği alanda daha az diğer tarafta biraz daha fazla olmam üzere. Yani şu anda hastalara yapılan analizlerde etkenin ne olduğu belli. Kirliliğin kaynağı net oda su kuyuları. Vatandaşa vereceğimiz bilgi, su kaynağındaki kirlenmeyi durdurup şu anda yapılan işlem bu. Şebekeye verilen suyun klorlanmasına devam edilmesi. Bu klorlanmaya devam ediliyor ve bunu anlık olarak takip ediyoruz. Ancak bu mikrobun da şebekeden temizlenmesi için kloru biraz daha yüksek vermeye devam edeceğiz. Hatta bir ara çok daha yüksek seviyeye çıkarıp şebekeyi tamamen dezenfekte etmiş olacağız. Bu en yüksek düzeyi verdiğimizde temizlik dışında kullanılmamasını vatandaşlarımıza ilan edeceğiz. Şuanda temizlik maksadıyla kullanılabilir ama içme maksadıyla kullanılmaması gerekiyor. Büyükşehir hazır su dağıtmaya devam ediyor. Şuanda içme maksatlı kapalı su kullanmalıyız. Kaynatılmış su ve yeşil sebzelerin yıkanmasında sirkeli suda uzun süre bekletme yapmalıyız. İçme suyundan bulaştığı gibi bir kere bulaşan kişiden de çevresine bulaşabileceği için mutlaka sabun ve su ile yıkamaya devam etmeliyiz. Her türlü bulaş riski olan ve hasta olan kişilerle temastan sonra elimizi su ve sabunla yıkamalıyız. Suda sebeh ortadan kaldırıldıktan sonra da hasta sayısı azalarak ama bir süre daha devam edecektir. Bu 10 güne kadar uzar. Günlük hasta sayımız bakımından önceki günkü rakamlar dün iki üç katına yükseldi. Bu gün dünkü rakamların üçte birleri civarına indi günlük hasta sayımız. Yeni hastalar bu kişisel bulaş yoluyla devam edecek anca su kaynağından bulaşma içmediğimiz için durdurulmuş durumda. Kaynak temizlendiği için belli bir süre sonra kullanmaya açılacak. Kullanmaya açıldığında su anlık kontrollerden sonra ne zaman içileceği duyurulacak. Bu süre en fazla bir hafta kadar alabilir. Ancak bizden içmek için duyurunun beklenmesinde fayda vardır dedi. Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneleri Kurum Başkanı Prof. Dr. Alper Cihan'da 3 günde yaklaşık 32 bin hasta karşılandığını ve hasta sayısının çok olmasının yoğun bir iş yükü karşılaşıldığını ancak hiç bir hastanın mağdur edilmeden tedavisinin yapıldığını belirtti. Prof Dr. Cihan sözlerine şu şekilde devam etti: Ani bir ilaç, serum ve malzeme olmaması içinde bölgedeki tüm sağlık malzem ihtiyaçları ve eczane seferber edilmiş, il dışından da ciddi sayıda serum, ilaç, serum askısı gibi çok ciddi sağlık mazlezemesi trasferi yapılmıştır. 3 gün içinde 32 bin hasta karşılamak bu ülkenin ne kadar güçlü idari bir sistemi ve sağlık sistemine sahip olduğunu göstermektedir. Sevindirici olan 32 bin hastanın yüzde 80'i ayakta tedavi edilmiş, yüzde 20'si de gözleme alınmış hastalardır. Çok şükür ki ağır hastamız yoktur. Şuanda 69 hastamız yatmaktadır. İl dışına da 3 hastamız sevk edilmiştir. Onların da ağır olmadığı bilgileri teyit edilmiştir. Hastalarımızın 2 ile 6 saat arasında gözlemli tedavi sonrasında rahatladıkları, normal hayata devam ettikleri de gözlenmenmiştir dedi.
BU İŞİN SORUMLULARI GEREKLİ CEZAYI ALACAKTIR
Eski Turizm ve Kültür eski Bakanı Mahir Ünal, "Vatandaşı en çok rahatsız eden konu belirsizlikti. Sorunun tüm taraflarının bugün masanın etrafında buluşmasının nedeni halkın rahat etmesi ve belirsizliğin ortadan kalkması içindir. Sorunun kaynağı tespit edildi. Suyun alındığı keson kuyularına Ceyhan Nehrinden yaşanan sızmadan kaynaklı bir sorunla karşı karşıyayız. Bu sorunun oluşturduğu çok ciddi bir sağlık sorunu var. Viral bir enfenksiyon. Norovirüs dediğimiz sudan bulaşan, bulaştıktan sonrada kişiden kişiye tokalaşma veya diğer temaslarla bulaşabilen viral bir enfenksiyonla karşı karşıyayız. Bununla ilgili kurumlar ile Su ve Kanalizasyon İşleri Başkanlığı duruma el koydu. Şuanda suyun kaynağında yaşanan sorunun giderilmesi için çalışmalar başlatıldı" dedi. Ünal, "Sağlık Bakanımız Sayın Recep Akdağ, olayın ilk başından itibaren süreci takip etti. Sağlık çalışanlarımız 72 saat uyumadan hizmet verdi. Sağlık sistemimizin ne kadar güçlü olduğunu gördük. Olayın ortaya ilk çıktığı andan itibaren Kahramanmaraş ve Elbistan'da Kriz Masası oluşturuldu. Bütün hızıyla bu süreç kontrol altına alındı. Bugün itibariyle sorunun kaynağı tespit edildi. Sorunun nasıl çözüleceği ile ilgili gerekli kararlar verildi. Bundan sonraki sürecin nasıl yürütüleceğine ilişkin planlama yapıldı. Bir hafta içerisinde Elbistan'ımız suyunu rahat bir şekilde içebilecek konuma gelecektir" dedi. Sorumlular hakkında adli soruşturmanın savcılık tarafından başlatıldığını belirten Ünal, "Vatandaşlarımızın bilmesi ve rahat etmesi için söylüyorum, meselenin sorumluları hakkında da adli soruşturma savcılık tarafından başlatıldı. Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi de aynı zaman kendi içerisinde bir soruşturma başlattı" dedi. ''SAĞLIK
'MERKEZLERİMİZ 24 SAAT ESASINA GÖRE ÇALIŞTI’
Kahramanmaraş Valisi Vahdettin Özkan ise, "Sağlık birimlerimiz çok yoğun bir hasta müracatı aldı. Bu hastaların ağırlıklı şikayeti ateş, ishal, bulantı ve kusmaydı. Malesef çok fazla rastlamadığımız yoğunlukta bir müracat ve kitlesel olarak etki derecesini gördük. Bu olayın ortaya çıkmasıyla birlikte Kahramanmaraş ve Elbistan'da kriz merkezi kuruldu. Bütün merkezler 24 saat esasına göre çalışmaya başladı. Ağırlıklı olarak sağlık sektörü başta olmak üzere, güvenlik, belediye ve bütün ihtiyaçlar ile alakalı kamu birimleri ve meslek kuruluşlarıyla beraber bu işin hem nereden kaynaklandığını, krizin bu riskin ne olduğunu, bu riskin kontrole alınabilmesi için neler yapmamız gerektiğini ve kontrole aldıktan sonra bertaraf için ne yapmamız gerekiyor bunlar için üst makamlar ve Sağlık Bakanlığı ile kordine kuruldu. Bakanlığın göndermiş olduğu ilaçlarla hastalarımızın ilaç ihtiyacı giderilmiş oldu. Aynı zamanda personel ihtiyacı çok hızlı bir şekilde halledildi. Sağlık personellerimiz 72 saattir ayakta ve tüm hastalarımıza tek tek baktılar" diye konuştu.
SAĞLIKLI SU TEMİNİ KASKİ'NİN GÖREVİDİR
Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanı Fatih Mehmet Erkoç'ta, "Olayı duyduğumuz andan itibaren gerekli incelemeyi başlattık. Sudan kaynaklancağı düşüncesiyle büyükşehir olarak bir gayret içerisine girdik. İnsan sağlığı herşeyden önemlidir. Halkımızın sağlıklı yaşaması bizim temel görevimiz. Bu görevi onlar adına yapmaktayız. Yüzde 90 sudan kaynaklandığını düşündüğümüzde suyun kullanılmaması gerektiğini hoporlörlerden ilan ettik" dedi. Erkoç, "Sağlıklı su temini KASKİ’nin görevidir. Halk sağlığı müdürlüğü ile günü birlik çalışmalar yapılmaktadır. Suyun kalitesi ve sağlığı birlikte belirlenmektedir. Ceyhan Nehrinin gözündeki keson kuyulara nehirden sızma şeklinde olabileceği kanaati oluştu. Bunada hemen KASKİ Genel Müdürlüğü müdahele etti. Bunun çözümüne yönelik gayret gösteriliyor. Suda yeniden test ve değerlendirmeler yapılacak. Halk Sağlığı Başkanlığı, 3 gündür suyun kalite kontrolünü yönetmektedir. Ceyhan Nehri'ndeki su kaynakları dezenfekte edilerek vatandaşa en kaliteli su, en kısa sürede temin edilecek. Bu arada da yoğun bir şekilde vatandaşlarımıza hazır su dağıtırıyoruz ve su normal halene gelene kadar bu dağıtıma da devam edeceğiz" diye konuştu.
''ELBİSTAN'A KALİTELİ SUYU 1 HAFTA İÇERİSİNDE VERMEYİ PLANLIYORUZ’
Yaşanan sorunun Ceyhan Nehrindeki su seviyesindeki düşüşten kaynaklandığını kaydeden Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi (KASKİ) Genel Müdürü Mustafa Altunok, konuşmasında, "Elbistan’da yaşanan sağlık problemleriyle ilgili yapmış olduğumuz incelemelerde Ceyhan Nehrinin kenarında, keson kuyularda su seviyesinin düştüğü vakitlerde, keson kuyularına nehirden su girişi olduğunu tesbit ettik. Belli bir saatte olan su girişini her saat görmek mümkün değildir. Su tüketiminin yüksek olduğu vakitlerde ortaya çıkan bir durumdur. KASKİ Genel Müdürlüğü olarak sorunun tespitini yaptığımız saatten itibaren sorunu gidermeye yönelik hızlı bir çalışma başlattık. Çalışmalarımız yaklaşık iki gün içerisinde bitecek. Elbistan’a kesintisiz ve kaliteli içme suyunu bir hafta içerisinde vermeyi planlıyoruz" dedi. Toplantının ardından Eski Kültür ve Turizm Bakanı Mahir Ünal hastaneyi ziyaret ederek hastalara ve yakınlara acil şifalar diledi.
Erdi İşbilir/Elbistan